Неделя навечер: игри со кутиите за ручек, додека ја подготвувате храната за седмицата
Како да го претворите неделното пакување храна во 20-минутна игра со мерење, броење и превиткување салфетки — со две готови активности за деца од 7 до 9 години.
Недела, седум навечер. На шпајзот има пет кутии, три вида овошје, исечено сирење и едно ролниче салфетки. Детето се врти околу масата, зема зрно грозје, прашува кога ќе биде готово, а на третата минута веќе го нема. Позната сцена — и скоро секогаш причината е една: не му е дадена задача што треба да ја заврши до крај и сама да ја провери.
Вообичаениот совет е „вклучете го детето во кујната“. Само што вклучување не значи да му подадете сад. Дете на седум-девет години издржи кога има број што треба да го погоди и начин да провери дали го погодило. Пет ореви, четири салфетки, две кутии со еднаква тежина. Тоа е разликата помеѓу помошник и гледач.
Зошто „додади ми ја кутијата“ не функционира
Задачите од типот „додади“, „држи“, „чувај го ова“ немаат крај. Детето не знае кога е готово, не знае дали направило добро, па затоа следниот пат не сака. Освен тоа, вие останувате менаџер — тоа чека наредна команда, а вие се одвлекувате од сопствената работа.
Спротивно на тоа е задача со граница. „Ти си задолжен за овошјето. Во секоја од петте кутии ставаш по шест зрна грозје и една кришка јаболко. Кога ќе завршиш, преброј повторно и кажи ми го бројот.“ Тука има улога, има број и има проверка. Одзема исти десет минути од вашето време, но детето останува до крајот.
Игра 1: Дали вагата лаже?
Ова е играта која врши најмногу работа, бидејќи решава вистински проблем: децата или носат премногу храна и ја враќаат назад, или премалку и огладнуваат на голем одмор.
Дали вагата лаже?
Ќе ви треба кујнска вага, две-три празни кутии за ручек и она што и онака го пакувате — ореви, исечена морковче, зрна грозје. Трае околу 12 минути. Погодна за деца од 7 до 9 години. Прво детето става храна во кутијата само на око и кажува колку грама мисли дека ставило. Потоа мери. Ги запишува двата броја еден до друг на лист. Го прави тоа три пати со различни продукти. Успеало е ако при третиот обид разликата помеѓу претпоставката и вагата е под 20 грама — скоро секое дете стигнува дотаму, бидејќи раката брзо учи.
Реченициите што ги слушате кон крајот звучат приближно вака: „Мислев дека се сто, а се осумдесет и три. Пак погрешив надолу.“ Токму тоа е моментот кога детето само почнува да си ги планира порциите.
Игра 2: Салфетка со тајна порака
Салфетките се најподценетиот дел од кутијата за ручек. Тие се и единственото нешто што детето може да го направи целосно само, без нож и без ваша интервенција.
Салфетка со тајна порака
Потребни се пет хартиени салфетки, еден молив или маркер и малку простор на масата. Околу 8 минути. За деца од 7 до 9 години. Детето подготвува по една салфетка за секој училиштен ден и на секоја пишува нешто кратко — збор на денот, гатанка, број што ќе го смета наум по пат, или цртеж. Ги превиткува на четири и ги реди во купче по денови. Успеало е кога во понеделник наутро петте салфетки се готови и подредени, а ниту еден возрасен не допрел ниту една од нив.
Една варијанта која добро функционира во семејства со две деца: си пишуваат едно на друго. Постарото прави гатанка за помалото, помалото црта нешто за постарото. Саботната караница за тоа кој ѝ пипал кутијата на кого нагло се намалува.
Како да се распределат задачите за да никој да не пречи
- Детето презема цела категорија, не поединечни движења — „сето овошје“ или „сите салфетки“, а не „додади ми го ножот“.
- Броевите се кажуваат однапред и на глас: шест зрна, две кришки, четири кутии.
- Ножот, шпоретот и жешките нешта остануваат кај возрасниот — без исклучок, без расправа.
- Проверката е на детето, не ваша. Прашувате „колку излезе?“, наместо самите да броите по него.
- Ако згреши во бројот, не поправајте молкум — кажете го бројот и оставете го да ја совлада разликата.
Најчестата грешка: ја претворате целата недела во игра
Родителот одлучува дека штом е забавно, значи целите деведесет минути готвење треба да поминат со детето покрај себе. На четириесеттата минута детето е уморно, вие сте нервозни, а половина од кутиите сè уште се празни. И следната недела веќе никој не сака.
Соодносот што функционира е поинаков: детето влегува за петнаесет до дваесет минути, ја врши својата задача, го слуша „готово, тоа беше твоето“ и излегува. Вие го довршувате остатокот на мир. Кратко и завршено победува долго и одвлечено — особено во недела навечер, кога утре е училиште.
Втората најчеста грешка е да купите нови кутии специјално за играта. Не е потребно. Секое стаклениче од јогурт, секоја стара кутија врши работа, а ако навистина ви треба нешто ново, комплет обични кутии чини околу 4-6 € и трае цела учебна година — од средината на септември до средината на јуни.
Детето го паметува бројот што сам го проверил. Бројот што вие сте му го кажале, го заборава до вторник.
Што останува по третата недела
По околу три-четири повторувања се случува нешто конкретно: детето почнува однапред да кажува колку сака. „Во среда имам два одмора, стави ми повеќе.“ „Не ми ставај круша, минатиот пат се измачка.“ Тоа веќе не е игра — тоа е дете кое си го планира денот. И е единственото нешто што вреди да се земе од една неделна вечер во кујната.