Собирање и одземање со шпил карти: игрите што навистина функционираат (7-9 г.)
Проблемот не е бројењето на прсти, туку бавното извлекување од паметта. Три игри со обичен шпил карти што вежбаат токму тоа — по 10-15 минути на кујнската маса.
Второодделенец седи над листот со дваесет примери. Првите три ги решава наум, потоа почнува да брои на прсти под масата, а на седумнаесеттиот веќе црта човечиња во полето. Домашната е завршена, но ништо не останало во главата. Истото тоа дете, ако седне спроти вас со шпил карти и превртува по две одеднаш, ќе каже „тринаесет“, „осум“, „петнаесет“ побрзо отколку што сте стигнале да ја превртите следната двојка. Разликата не е во расположението. Разликата е во тоа што на масата резултатот мора да излезе веднаш, а на листот има време за бројење.
Зошто картите функционираат подобро од работниот лист
Обично се вели: „играјте за да биде забавно, детето учи полесно кога се забавува“. Ова е половина вистина и токму затоа толку многу родители се откажуваат по третата вечер — играле, било весело, а на контролната пак прсти. Забавата не е механизмот. Механизмот е друг: при игра со карти нема како долго да бројиш, бидејќи другиот играч чека и твојата карта „изладнува“. Детето е принудено да посегне по паметта. Првите пати ќе згреши, ќе каже „четиринаесет“ наместо „тринаесет“ — не е важно. Важно е дека посегнало, наместо да брои.
Од тоа произлегува нешто сосема практично: не секоја карта е корисна во даден момент. Ако детето сè уште се лута околу бројот десет, шпил со сите карти од асо до поп му дава двојки што не може да ги пресмета наум, и тоа повторно почнува да брои. Затоа првата ваша задача не е да измислите игра, туку да ги отстраните картите што пречат.
Како да го подготвите шпилот за петнаесет минути
Земете еден обичен шпил, извадете ги џокерите и сите фигури — вале, дама, поп. Остануваат 40 карти со вредности од 1 до 10, при што асото е 1. Со овој шпил се игра сето понатаму наведено. Ако детето е на почетокот на второ одделение и сè уште се двоуми при премин преку десет, издвојте ги и деветките со десетките за првата седмица; ќе ги вратите штом собирите до 10 почнат да излегуваат без пауза.
- Еден шпил карти без џокери и без фигури — 40 карти.
- Лист хартија само за запишување поени, не за сметање.
- Ако детето згреши: превртувате ги картите нагоре, ги пребројувате симболите заедно, продолжувате. Без петминутни објаснувања.
- Прекинувајте ја играта додека детето сè уште сака да игра, а не кога веќе му е здодеано.
Војна со собирање
Ви требаат само подготвениот шпил од 40 карти и маса на која двајцата гледате исто нешто. Ги делите картите на еднакво, а секој превртува одеднаш по две од горе. Кој прв го каже точниот збир на своите две карти, ги зема сите четири. Играта трае 10-12 минути и е за деца на 7-8 години. За да не победувате постојано, играјте со договор дека вие броите наум до два пред да одговорите — детето не треба да го знае тоа. Сметајте дека функционира ако кон крајот на играта детето одговара на барем половина од двојките веднаш, без да ги мрда усните и без да ги гледа прстите. Ако сè уште брои на секоја двојка, следниот пат извадете ги картите над 6 и играјте повторно.
Направи дваесет и еден
Потребни се истите 40 карти и десетина копчиња или гравче за поени. Превртувате шест карти со лицето нагоре во редица. Играчот на потег треба да состави од две или три од нив збир што е точно 21, и да го каже гласно: „седум и осум и шест — дваесет и еден“. Ги зема тие карти, а празните места ги пополнувате од шпилот. Ако никој не најде комбинација, превртувате уште една карта. Игра се 15 минути, погодно е за 8-9 години. Успеало е ако детето само најде барем четири комбинации во текот на играта и барем еднаш поправи ваша погрешна пресметка — токму таа поправка покажува дека смета, а не погодува.
А одземањето?
Тука повеќето домашни игри пропаѓаат. Собирањето лесно се игра — превртуваш две карти и собираш. Кај одземањето, пак, детето често само го одзема помалото од поголемото и никогаш не се сретнува со она што всушност му е тешко: заемањето. Затоа правилото „превртуваш две карти, го одземаш помалото од поголемото“ е пријатно, но за еден месец ништо не поместува.
Скалила надолу од 50
Ви требаат шпилот, лист и молив. Горе го запишувате бројот 50. Секој на потег извлекува по една карта и ја одзема од тековниот резултат, изговарајќи го гласно: „педесет минус седум е четириесет и три“. Се запишува под претходниот број, за да се добие скала. Кој ќе стигне точно до 0 или под него, губи; односно целта е да не бидеш ти. Играта трае 8-10 минути, за деца на 8-9 години. Набљудувајте ги само моментите на премин преку десетка — 43 минус 7, 32 минус 5. Успеало е ако детето поминува преку тркалезен број без да чека ваш климнув, барем три пати во една игра. Ако токму таму запне, застанете и еднаш разложете гласно: „од 43 одземаме 3, стануваат 40, остануваат уште 4 — 36“. Потоа продолжувате со играта.
Најчестата грешка: претворање на играта во испит
Изгледа вака. Детето вели „дванаесет“, а точниот одговор е тринаесет, и родителот сè запира: „Чекај, чекај. Колку е седум и шест? Хајде преброј. Не така, гледај ги прстите. Гледаш, седум плус три е десет, а потоа…“. Објаснувањето трае две минути, играта е замрзната, а на следната двојка карти детето молчи, бидејќи се плаши повторно да згреши. Така масата се претвора во втор работен лист, само со сликички.
Причината зошто не функционира е едноставна: детето престанува да ризикува одговор. А целата корист доаѓа токму од ризикот — од обидот да го извлече бројот од паметта пред да е сигурно. Ако секој погрешен обид води до предавање, најбезбедното однесување е бавно да брои на прсти или да молчи. Затоа при грешка правете само едно нешто: превртете ги картите нагоре, преброј те ги симболите заедно за пет секунди, кажете „тринаесет“ и поделете ги следните. Објаснувањето си има место, но не за време на играта.
Играта не ја расипуваат бучавата ниту расејувањето, туку реченицата „чекај малку, дај да ти објаснам“.
Како да разберете дека помага
Не по оценките — тие се движат бавно и зависат од многу нешта. Гледајте ја паузата. На почетокот, помеѓу превртувањето на картите и одговорот има три-четири секунди тишина, во кои гледате како детето брои. По две-три седмици играње по неколку пати неделно, таа пауза исчезнува кај малите броеви и останува само кај потешките двојки — 8 и 7, 9 и 6. Тоа е реалниот напредок и се гледа со голо око, без тест.
- 10-15 минути се доволни; потоа вниманието опаѓа и играта станува механичка.
- Подобро четири пати по десет минути неделно, отколку еднаш за час во недела.
- Ако детето побара да играте уште — прекинете. Треба да остане желба за утре.
Еден шпил, извадени фигури, петнаесет минути на кујнската маса. Не ветува чуда, но за еден месец го намалува бројењето на прсти кај повеќето собири до 20 — а токму тоа е каменчето што пречи понатаму кај множењето.