1 Kasım Tatili: Köyde, Misafirlikte ve Arabada 6-8 Yaş Çocuklar için Oyunlar
Kısa ara tatili genellikle yabancı bahçelerde, köy yollarında ve arabanın arka koltuğunda geçer. İşte tam da orada işe yarayan, ekransız, önceden hazırlık gerektirmeyen ve büyükleri rahatsız etmeyen somut oyunlar.
Araba büyükannenin evinin kapısının önünde durur, kapılar açılır ve altı yetişkin yolun ortasında sarılır. Senin altı yaşındaki çocuğun montu dizlerine kadar üzerinde durur ve o cümleyi çoktan kurmuştur: "Sıkıldım." Evden sıkılmamıştır aslında. Sıkılmıştır çünkü bir rolü yoktur. Diğer herkesin bir görevi vardır — kim çantaları taşıyor, kim sobayı yakıyor, kim masayı hazırlıyor. Yalnızca çocuk bagaj gibi durur.
Tam burada alışılagelmiş öneri işe yaramaz hale gelir. Ebeveynler evden getirilen oyuncaklarla dolu bir çanta hazırlar ve yirmi dakika sonra çantanın masanın altında unutulmuş olmasına şaşırır. Getirilen oyuncak, yeni mekânla yarışır — ve kaybeder. Tam tersi işe yarar: oyun, mekânın kendisinden doğmalı. Bahçeden, yoldan, arabada beklerken geçen zamandan.
Neden getirilen oyuncaklar işe yaramaz da bir görev işe yarar
Altı ile sekiz yaş arasındaki bir çocuk genellikle yüze kadar sayabilir, harfleri tanır ve iki aşamalı bir kuralı takip edebilir. Bu yaşlarda "bul ve say" çoğu zaman bir yapı setinden daha ilginç gelebilir. Bu yüzden çoğu zaman işe yarayan yol, beklemeyi net bir sonu olan bir göreve dönüştürmektir. "Dışarıda biraz oyna" değil, "yedi farklı yaprak bul ve en küçüğünden en büyüğüne sırala" demek gerekir. Birincisi sıkılmaya davetiyedir. İkincisinin bir finali vardır.
Bir şey daha var — 1 Kasım günü ailece mezarlık ziyareti yapan evler olabilir. Çocuğun bu ziyarete katılıp katılmayacağı tamamen ailenin tercihidir; küçük çocuklar için bunu isteğe bağlı tutmak ve zorlamamak en iyisidir. Çocuk gelmek istemiyorsa evde kalması da gayet olağan bir seçimdir. Katılacaksa, elinde taşıyacağı bir şey ve koyacağı bir yer varsa süreç sakin geçer. Ona taşıması için çiçek demetini ya da mumluğu verin ve sonra ne olacağını anlatın: "Çiçekleri bırakacağız, biraz sessizce duracağız ve gideceğiz." Net bir düzen soruların yarısını ortadan kaldırır.
Birinci Oyun: Bahçe Hazine Avı
Nasıl oynanır
Sadece dörde katlanmış bir kâğıt ve bir kalem yeterli — ya da defteri unuttuysanız listeyi direkt sesli dikte edin. Bahçede ya da sokakta kesin bulunan sekiz şeyden oluşan bir liste hazırlayın: paslı bir şey, kokan bir şey, üç farklı taş, bir tüy, sarı bir yaprak, baş parmaktan küçük bir şey, yuvarlak bir şey, ses çıkaran bir şey. Çocuk dolaşıp toplar. Başkalarının çiçek tarhlarından çiçek koparmak ve hayvanlara dokunmak yasaktır — bu, ortada değil baştan söylenir. Hazineler basamağa dizilir ve çocuk her birini nerede bulduğunu anlatır. Küçük kardeş dört maddelik daha kısa bir liste alabilir. Bizde genelde yarım saati buluyor ve altı-sekiz yaş için birebir. Çocuk listenin çoğunu bulup her birini nerede bulduğunu anlatabiliyorsa oyun tam oturmuş demektir — "Tüy kümesin arkasında, mavi kovanın yanındaydı" gibi.
Bu oyun bir seferden çok daha fazlasına dayanır. Ertesi gün liste değişir ve artık sıra çocukta, listeyi bir yetişkin için o hazırlar — bu, arama işleminden bile daha çok eğlendirir onu.
İkinci Oyun: Dönüş Yolu Haritası
Nasıl oynanır
Dönüş yolunda arabada çocuğa bir kâğıt ve üç renkli kalem verin, yoksa tek bir tükenmez kalem de iş görür. Görevi, camdan gördüğü yolu çizmektir: ev, köprü, sürü, benzin istasyonu, tünel, köy tabelası. Her yeni şey bir öncekinin sağına çizilir, böylece uzun bir şerit oluşur. Her on dakikada bir "Mola!" diye seslenin — çocuk şeritte artık kaç şey olduğunu sayar. Hareket halinde çizim başını döndürüyorsa sözlü versiyona geçin: siz sesli sayın, çocuk her seferinde tüm listeyi baştan tekrarlasın. Bizde genelde yarım saate yakın sürüyor ve altı-sekiz yaş için birebir. Kâğıtta doğru sırayla on kadar şey birikmişse ve çocuk bunları sondan başa doğru ezbere sayabiliyorsa oyun tam oturmuş demektir.
Büyüklerin sohbeti bitmezken masada bekleme oyunları
- Akrabalarla "Ben kimim?": İçinizden masadaki bir kişiyi seçersiniz, çocuk sadece "evet" veya "hayır" cevabı alan sorular sorar — "Gözlüklü mü? Babandan daha uzun mu?" Beş soru sonra roller değişir.
- Çatal-bıçakla sessiz matematik: masada kaç tabak var, kaç çatal var, hangisi daha çok ve kaç tane fazla. Sekiz yaşındaki bir çocuk için ekleyin: "Üç kişi daha gelirse kaç tabak eksik kalır?"
- Kelime kelime cümle: bir cümle başlatırsınız, çocuk bir kelime ekler, siz bir sonrakini eklersiniz. Cümle büyür, birisi şaşırana kadar devam eder ve herkes güler.
- Amaçlı harçlık: köydeki bakkala uğrarsanız küçük bir miktar harçlık (örneğin 20 lira) verin ve bir görev tanımlayın — çocuk kendisi seçer, kendisi parayı uzatır ve para üstünü kendisi kontrol eder. Bu yaş için bu, bir alışverişten çok bir maceradır.
- Sonu belli yardım: "Soba için yedi odun getir" işe yarar, "büyükannene yardım et" yaramaz. Fark, sayıdadır.
En sık yapılan hata: ilk yardım olarak telefon
Çocuk masanın etrafında dönüp durur, bir yetişkin iç çeker ve telefon cepten çıkar. Ortalık sakinleşir — otuz dakikalığına. Sorun sonrasında ortaya çıkar: ekran geri alındığında sıkıntı daha güçlü döner, çünkü artık her şey diğerlerine göre yavaş görünür. Bir sonraki sefer çocuk beş dakika bile beklemez, telefonu hemen ister, çünkü beklemenin böyle çözüldüğünü öğrenmiştir.
İkinci en sık hata ise saati belirtilmeyen sözdür. "Hemen gidiyoruz" yetişkin için "kahvemi bitirince" demektir, altı yaşındaki çocuk için ise "şu an" anlamına gelir. Bunun yerine şöyle söyleyin: "Amcan kahvesini bitirince gideceğiz. O zamana kadar iki oyun oynayacak vaktin var." Çocuk artık beklemenin ne kadar süreceğini bilir ve sormayı bırakır.
Sıkılan çocuk eğlence istemiyor. Büyüklerin yaptığı şeyde kendi yerinin neresi olduğunu anlamak istiyor.
Tatilden geriye ne kalır
Okula dönmeden önceki pazar akşamı, bahçeden toplanan yapraklar ve taşlar için on dakika ayırın. En güzellerini bir kartona yapıştırın ve üstüne tarihi yazın. Arabadaki yol şeridi de yanına gelir. Bu, tüm özetin kendisidir — ama bir sonraki tatilde çocuk yine o kartonu yapıp yapmayacağınızı soracaktır kendiliğinden. Böylece kısa ara tatili, sadece geçip giden günler olmaktan çıkar.