Serviste 45 Dakika: Oturarak ve Hiçbir Şey Elde Olmadan Oynanan 5-7 Yaş Oyunları
Dar bir bekleme salonu, yağ kokusu ve odayı çoktan üç kez turlamış bir çocuk. İşte gerçekten sonuç veren yaklaşım — 5 ile 7 yaş arası çocuklar için malzeme gerektirmeyen oyunlar.
Kasım sonu, dışarısı çamurlu, serviste yağ ve sıcak lastik kokusu var. Sandalyeler dört tane, ikisi dolu. Çocuk oturuyor, kalkıyor, kahve makinesine dokunuyor, daha ne kadar süreceğini soruyor. Üçüncü kez "birazcık daha" diyorsunuz ve bu "birazcık"ın nasıl uzayıp gittiğini hissetmeye başlıyorsunuz. Tam bu noktada çoğu ebeveyn telefona uzanıyor — istediğinden değil, ne bir kağıt açabileceğiniz ne de hayal gücünü genişletebileceğiniz dar bir mekânda başka çare yokmuş gibi göründüğünden.
Oysa bekleme salonunda telefon yirmi dakika işe yarar, sonrasında durum daha da kötüleşir. Çocuk ekrandan, birikmiş enerjiyle ve sıfır sabırla çıkar, siz ise hâlâ beklemektesinizdir. Başka bir yol var ve bu yol iki ses ile aralarındaki biraz sessizlikten başka hiçbir şey gerektirmiyor.
"Onu bir şeyle oyala" neden "dikkatini yorma" ile aynı şey değil
Yaygın tavsiye oyuncak götürmektir. Serviste bu neredeyse her zaman başarısız olur: masa ya yağlı ya doludur, yere oturulmaz, 40 parçalı kutu ise birinin sandalyesinin altına dağılır. İkinci yaygın tavsiye olan "biraz koşuştursun" ise daha da uygulanamazdır, çünkü koridor tamirhaneye çıkar ve orada çocuğun işi yoktur.
Bekleme salonunda asıl sonuç veren şey hareketin tam tersidir. Alan değil, odaklanma gerektiren oyunlar. 5-7 yaşındaki bir çocuk, net bir bitişi ve net bir "buldum" anı olan bir görevde dikkatini yaklaşık 10-15 dakika tutabilir. Böyle üç görev 45 dakikayı kapsar. Daha fazlasına gerek yok.
Kokuları dezavantajdan avantaja çeviren oyun
Yağ kokusu yetişkinleri rahatsız eder. Çocuk içinse bu sadece bir bilgidir. Bu kokudan dolayı özür dilemek yerine, onu oyunun bir parçası hâline getirin — böylece mekân, çocuğun zihninde "kötü" olmaktan çıkar.
Burun Bilir
Kendi burnunuzdan ve çocuğunuzun burnundan başka hiçbir şeye ihtiyacınız yok — omuz omuza oturarak oynanır. Yaklaşık 10 dakika sürer ve tam olarak 5 ile 7 yaş arası çocuklar içindir. Biri gözlerini kapatıp "hazırım" der, diğeri kokuyu adını söylemeden tarif eder: "bu, ıslak ve soğuk bir şeye benziyor" (dışarıdaki yağmur), "bu, pişen bir şeye benziyor" (kahve makinesi), "bu, çalışan bir arabaya benziyor" (motor yağı). Tahmin eden kişinin üç hakkı vardır. Sonra rolleri değiştirirsiniz — bu şart, yoksa çocuk sıkılır. Çocuk sizin aklınıza gelmeyen bir koku önerdiğinde — mesela yeni lastik kokusu ya da komşunun ıslak montu — oyun başarıya ulaşmış demektir.
Çocuk çoktan huzursuzlandıysa nasıl oynanır
Yarım dakika geçti ve çocuk şimdiden ayaklarını sallıyorsa, sabır gerektiren bir oyunla başlamayın. Onun yönettiği bir oyunla başlayın. Bekleme salonunda eksik olan şey kontrol duygusudur — her şeye başkaları karar verir, o sadece bekler.
Tamirci Sensin
Malzeme: sıfır. Süre: 12-15 dakika. Yaş: 5-7, büyük kardeşler de genelde kendiliğinden katılır. Çocuk tamirci olur, siz bir sorunla gelen müşteri olursunuz. Şöyle dersiniz: "Arabam sola dönerken vırr-vırr diye bir ses çıkarıyor." Tamirci "tamir" etmeden önce en az üç soru sormalıdır: "Ne zaman başladı?", "Sadece sola dönerken mi?", "Araba kaç yaşında?". Sonra teşhisini açıklar — ne kadar saçma olursa o kadar iyi: "Lastiğinizde bir kurbağa yaşıyor." Siz hayali olarak ödersiniz, mesela 50 lira, ve garantisi olup olmadığını sorarsınız. Çocuk kendiliğinden sizin için sorunlar uydurmaya ve sizi şikayetçi müşteri yapmaya başladığında oyun başarıya ulaşmış sayılır.
Bekleme salonu kalabalıksa sessiz seçenek
Her bekleme salonu sesli oyunlara elverişli değildir. Yanınızda kitap okuyan iki kişi oturuyorsa, fısıltıyla ve parmaklarla oynanan bir şeye geçin. Bu maddeler bir arada üçüncü oyunu oluşturur: sırayla geçin, her biri birkaç dakika sürer ve toplamda diğer ikisi kadar yer tutar.
- Servisteki yuvarlakları sayma — jant kapakları, rafta duran lastikler, otomatın düğmeleri, duvar saatinin kadranı. Önce on tane bulan kazanır.
- Harf yerine renkle "bir şey görüyorum", ama yalnızca tamirhaneye ait şeylerden seçin: "turuncu bir şey görüyorum" (uyarı konisi), "mavi bir şey görüyorum" (tamircinin tulumu).
- Çocuğun sırtına parmakla araba parçası çizme — direksiyon, tekerlek, silecek; o tahmin eder. Sonra rolleri değiştirirsiniz.
- Dizde sessizce motor sesi tutma — siz üç vuruşluk bir "rölanti" yaparsınız, çocuk tekrarlar, sonra o dört vuruşluk kendi motorunu uydurur.
En sık yapılan hata: "beş dakika daha" sözü
Ebeveyn 5 yaşındaki çocuğa "beş dakika daha" der, çünkü kulağa rahatlatıcı gelir. Sorun şu ki bu yaşta çocuğun bunun ne kadar sürdüğüne dair henüz bir kavrayışı yoktur. Beş dakika geçip araba hazır olmadığında, siz yalan söylemiş olursunuz — kasıtlı olmasa da sonuç aynıdır. İkinci "beş dakika daha" artık hiçbir anlam ifade etmez ve çocuk her otuz saniyede bir sormaya başlar.
Bunun yerine deneyebileceğiniz bir yöntem var: beklemeyi saate değil, oyun sayısına bağlayın. "Üç oyun oynayacağız ve araba hazır olacak." Daha erken biterse — bonus. Bitmezse — dördüncüyü oynarsınız ve bu bir aldatmaca değil, devamdır. Çocuk kendi ilerlemesini takip eder ve artık size sormaz.
Oyun sayan bir çocuk, dakika sayan bir çocuktan farklı bekler.
Diğer hata: çocuk çökene kadar susmak
Birçok ebeveyn bekler. Çocuk ilk on dakika sakindir, insanları izler, lastik rafına bakar ve ebeveyn işler yolunda giderken hiçbir şeye dokunmamaya karar verir. Sonra kırılma noktası gelir ve o andan sonra hiçbir şey işe yaramaz — ne oyun ne bisküvi. Beşinci dakikada, çocuk hâlâ iyi bir ruh hâlindeyken oyunu başlatmak, otuzuncu dakikada bir kurtarma operasyonu olarak kullanmaktan çok daha kolaydır.
Yola çıkmadan önce cebinize ne koymalısınız
Bir oyun kutusu değil. Bir mont cebine sığan üç şey: mendil (bir şeye dokunduktan sonra yağlanan eller için), içecek bir şey ve küçük bir bisküvi ya da elma. Aç bir çocuk oynamaz. Yine de bir nesne isterseniz — bir kalem ve katlanmış bir A4 kağıt tüm bekleme süresine yeter, tabii kağıt "bir şey çiz" için değil, iki kişilik bir oyun için kullanılırsa. İki kişilik oyun şu demek: siz bir çizgi çizersiniz, çocuk çizgiyi bir hayvana dönüştürür, sonra o sizin için bir çizgi çizer.
Bir de tam olarak serviste işe yarayan bir şey daha var — eski lastiği söktüklerinde çocuğa gösterin. Yiv izlerini, aşınmış yerleri, yenisiyle farkını. Görülüp dokunulabilen bir şey hakkında beş dakikalık gerçek bir sohbet, bekleme salonunda uydurduğunuz her oyundan daha değerlidir.